Désirée Staverman,
De toneelmuziek van Alphons Diepenbrock.
Concept, compositie, uitvoering


Geïllustreerd, 213 blz., en CD met historische opnamen, november 2012,
ISBN 978 90 6375 222 4, € 45,00 + eventuele verzendkosten.

Uitgever: Koninklijke Vereniging voor Nederlandse Muziekgeschiedenis (KVNM). Deel 22 in de serie Muziekhistorische Monografieën
Te bestellen bij de uitgever (sales@kvnm.nl) of bij de boekhandel.

De toneelmuziek van Alphons Diepenbrock (1862-1921) neemt binnen de Nederlandse muziekgeschiedenis van de vroege twintigste eeuw een bijzondere plaats in. Vóór de Tweede Wereldoorlog kwam een deel van deze muziek (voor stemmen, koor en orkest) regelmatig tot klinken, al dan niet in scenisch kader. Afgezien van de komedie Marsyas of De betooverde bron (tekst van Balthazar Verhagen), schreef Diepenbrock zijn toneelmuziek bij canonieke teksten als Vondels Gijsbrecht van Aemstel, Aristophanes’ De vogels, Goethe’s Faust en Sophocles’ Electra.
Dat Diepenbrock niet alleen componist was, maar ook classicus, heeft het unieke karakter van zijn toneelmuziek in hoge mate bepaald. Diepenbrocks toneelmuziek is onderzocht vanuit drie invalshoeken. Eerst worden zijn opvattingen ten aanzien van drama en voordrachtskunst aan de orde gesteld. Vervolgens komen de ontstaansgeschiedenis en de analyse van de vijf werken aan bod en tenslotte staan uitvoeringspraktijk en receptie van de toneelmuziek tot aan de Tweede Wereldoorlog centraal.

Désirée Staverman is musicoloog.
Dit boek is de handelseditie van haar dissertatie uit 2006.

Te Deum Laudamus
Vrijdag 8 November - 20:00 uur

Muziekcentrum, Enschede

ECOK Oratoriumkoor

ECOK Oratoriumkoor en het Nederlands Symfonieorkest o.l.v. Eric Kotterink

Na Willem Mengelberg in 1902 nu de beurt aan Eric Kotterink in 2013: het ECOK Oratoriumkoor voert vrijdag 8 november het grandioze, bruisende Te Deum van Alphons Diepenbrock op. Het is een meesterwerk, één juichkreet, die in de rust van een rotsvast vertrouwen uitmondt: Non confundar in aeternum, in eeuwigheid zal ik niet beschaamd worden! Ook wordt het Te Deum van Anton Bruckner uitgevoerd; de 'trots van mijn leven' volgens hemzelf. De Messe Solennelle van Gounod, het feest ter ere van Sint Cecilia, is het derde stuk dat deze avond te horen zal zijn.
FEITEN EN FICTIE, Lezing Leo Samama en Erik Menkveld
Woensdag 6 november - 20.00 uur
Johanneskerk, Naarderstraat 5, Laren


Over dit onderwerp gaat het gesprek dat biograaf Leo Samama en schrijver Erik Menkveld op woensdagavond 6 november zullen aangaan in Laren, het dorp waar zich belangrijke gebeurtenissen hebben afgespeeld in de levens van Alphons Diepenbrock en Matthijs Vermeulen.

Deze componisten, hun turbulente vriendschap en hun hartstochtelijk liefde voor twee bijzondere vrouwen staan centraal in het romandebuut Het grote zwijgen van dichter Erik Menkveld (1959). Diepenbrocks Larense buitenhuisje ‘Holtwick’ speelt een belangrijke rol in het prachtige boek.

Aan leven en werk van Diepenbrock wijdde componist en musicoloog Leo Samama (1951), bekend o.a. van zijn zeer gewaardeerde serie luistercolleges uitgebracht door Home Academy, een onlangs verschenen monografie.

De romancier en de biograaf spreken over hun verschillende aanpak van het onderwerp, en laten ook muziekfragmenten horen.

Toegangskaarten à € 7,50 zijn verkrijgbaar via larenseboekhandel@libris.nl of via ton.braas@planet.nl.

Klik op het plaatje hiernaast voor beeldmateriaal.


Vrijdag 21 Juni - 19:30 uur | Zondag 23 Juni - 19:00 uur
Hofvijver, Den Haag

Voorstellingen Dans Classique: Grimm

Residentie Orkest o.l.v. Rumon Gamba Thom Stuart & Rinus Sprong De Dutch Don't Dance Division

Werken van Alphons Diepenbrock - Marsyas-suite en Elektra-suite.

Sprookjesachtig, sinister en absurdistisch: Festival Classique en De Dutch Don’t Dance Division laten zich inspireren door de verhalen van de gebroeders Grimm. In Dans Classique: Grimm komen de sprookjes op een geheel eigen wijze samen. Verwacht het onverwachte!

Choreografen Thom Stuart en Rinus Sprong (DeDDDD) zijn niet bang om de verhalen van Grimm naar hun hand te zetten en samen te laten komen in een prachtig ballet. Samen met artistiek directeur Annemarie Goedvolk werd gekozen voor muziek van de Nederlandse componist Alphons Diepenbrock. Deze stukken werden niet eerder voor een ballet gebruikt. "Ze zijn kleurrijk en romantisch, maar tegelijkertijd grimmig en gevaarlijk", aldus Thom en Rinus. De muziek en dans vullen elkaar dus goed aan. De combinatie met de Hofvijver maakt het een unieke ervaring voor iedereen. Beleef deze surrealistische reis waarin je van het ene sprookje in het andere terechtkomt.
Concert en boekpresentatie

Op 22 september werd in het Concertgebouw de 150ste geboortedag van Alphons Diepenbrock gevierd met een concert en een boekpresentatie. Om 19.00 uur wordt de monografie over Diepenbrock, geschreven door Leo Samama gepresenteerd. Aansluitend speelde het Nederlands Philharmonisch Orkest, onder leiding van dirigent Marc Albrecht in de Grote Zaal van het Concertgebouw. Op het programma stond het orkestlied Die Nacht van Diepenbrock met als soliste Helena Rasker, gevolgd door de 4de symfonie, de Romantische van Bruckner.Voor verdere informatie zie: http://www.muziekcentrumnederland.nl
Voor meer info over het boek en om het boek te bestellen, klik hier.
Lancering oeuvrecatalogus

Vanwege het 150-jarig geboortejubileum is Diepenbrock en zijn muziek de laatste tijd al behoorlijk onder de aandacht gebracht. Op 6 september was de lancering van de online oeuvrecatalogus een nieuw hoogtepunt binnen dit kader. Het is nu mogelijk om beschrijvingen van alle werken van Diepenbrock te raadplegen, aangevuld met interessant beeldmateriaal en een tijdlijn. Het geheel zal ook in een Engelse vertaling worden aangeboden, zodat de informatieverspreiding optimaal is. Informatie over het programma en de mogelijkheid om dit mee te beleven vindt u op de website:
www.nederlandsmuziekinstituut.nl
Uitzending Musica Religiosa

De uitzending van 22 juli van Musica Religiosa, een radioprogramma van de IKON, was geheel gewijd aan Diepenbrocks leven en werk. Rienk Blom praatte met Ton Braas, niet alleen een Diepenbrock-kenner en liefhebber, maar ook getrouwd met de kleindochter van Diepenbrock. Verschillende werken waren te horen, waaronder het Stabat Mater en de Missa in die festo.
Anniversary-edition

In juni is een Anniversary-edition verschenen met opnamen van werken van Alphons Diepenbrock. De box bevat behalve acht cd's en een dvd ook een uitgebreid 'booklet'. Initiatiefnemers zijn Muziek Centrum Nederland en Stichting Het Alphons Diepenbrock-Fonds. De box wordt door Etcetera Records uitgebracht in de Dutch Composers Serie.
Diepenbrock op de buis

Op 8 april heeft de NTR een documentaire uitgezonden over de leefwereld en de muziek van Alphons Diepenbrock. Een dag later volgde de registratie van de uitvoering van de Missa in die festo op 25 februari 2012 in het Concertgebouw. (meer...)
Een Egyptische lente, een Hollands geluid

Aanstaande zaterdag, 7 april, zal Diepenbrock zijn Egyptische première beleven in de Main Hall van de opera in Caïro! Dirigent Jan Stulen voert met het Cairo Symphony Orchestra de Electra-suite uit, gevolgd door het Vioolconcert van Beethoven en de Vierde Symfonie van Schumann. Het is misschien te laat om nog (vlieg-)tickets te bestellen, maar het is geweldig dat Diepenbrocks 150e geboortejaar ver buiten de landsgrenzen wordt herdacht. Waarschijnlijk is dit het eerste Nederlandse werk dat wordt uitgevoerd in het land van de piramiden. Op 8 april wordt het concert herhaald in het Alexandria Opera House.
Rond de uitvoering van Diepenbrocks Missa in die festo op 25 februari 2012, zond de NTR twee documentaires en een concertregistratie uit. Via de media-pagina kunt u deze uitzendingen terugkijken.
Het grote zwijgen

Alphons Diepenbrock speelt de hoofdrol in Erik Menkvelds roman Het grote zwijgen, die in mei 2011 verscheen. Het Katholiek Nieuwsblad plaatste deze week een lovende recensie met als titel: "Diepenbrocks bedrog".

…Alleen al de wijze waarop het boek ons binnenleidt in de Nederlandse muziekwereld van de vorige eeuwwisseling maakt het lezenswaardig…

…een bijzonder boek, dat voor een groot deel geslaagd is. Diepenbrocks geworteldheid in de Tachtigers, zijn vriendschap met Mahler, zijn wisselende relatie met medekatholiek Mengelberg en zijn cultureel pessimisme, voortkomend uit de Eerste Wereldoorlog, maar ook uit zijn gefrustreerde liefdesleven, komen in hun onderlinge verband weer tot leven. De geschiedenis van de Missa in die festo, juist nog besproken in deze krant (zie KN 6) en uitgevoerd in het Concertgebouw, passeert ook de revue…

http://www.katholieknieuwsblad.nl/boek/item/1799-diepenbrocks-bedrog.html